Archive for the ‘Organizacja ochrony zdrowia’ Category

Ochrona zdrowia na świecie

We współczesnym świecie istnieją 3 grupy systemów ochrony zdro­wia, odpowiadające trzem formacjom społeczno-politycznym, w któ­rych występują. W dotychczasowych krajach socjalistycz­nych służba zdrowia jest organizowana i finansowana przez pań­stwo, które przyjmuje całkowitą odpowiedzialność za stan zdrowia obywateli. W rozwiniętych ekonomicznie krajach kapitali­stycznych wytworzyły się systemy ochrony zdrowia oparte na ubezpieczeniach zdrowotnych. W krajach rozwijających się systemy ochrony zdrowia mają z reguły słabo rozwiniętą infrastruktu­rę i cechuje je niska efektywność działań.

Ochrona zdrowia w dotychczasowych krajach socjalistycz­nych ma wiele cech wspólnych:

  1. stanowi integralną część struktury administracyjnej państwa i jest finansowana z budżetu państwa;
  2. działa zgodnie z wolą organów przedstawicielskich społeczeń­stwa;
  3. obejmuje całą ludność bezpłatnymi świadczeniami zapobiegawczo-leczniczymi;
  4. ma podobną strukturę organizacyjną i zasady funkcjonowania;
  5. zapewnia ciągłość i kompleksowość opieki zapobiegawczo-leczniczej (teoretycznie);
  6. jest ukierunkowana na działania zapobiegawcze, oparte na czyn­nym poradnictwie (teoretycznie);
  7. jest organizowana i rozwijana w sposób planowy, zgodnie ze stop­niem rozwoju społecznego i ekonomicznego państwa;
  8. w działalności na rzecz zdrowia korzysta z aktualnych osiągnięć nauk medycznych.

Ochrona zdrowia w państwach systemu kapitalistycznego ma cechy wspólne, wykształcone w historycznym rozwoju tej formacji. Pry­watna praktyka lekarska jest podstawową formą ochrony zdrowia, co powoduje, że stosunek lekarza do pacjenta jest w dużym stopniu sko­mercjalizowany. Społeczne formy ochrony zdrowia są słabo rozwinięte, a działalność profilaktyczna oderwana od działalności leczniczej.

W części krajów kapitalistycznych ochrona zdrowia oparta jest głównie na działalności instytucji prywatnych, a państwo jest odpo­wiedzialne za działalność zapobiegawczą w formie publicznej służby zdrowia. W Stanach Zjednoczonych np. nie ma dotąd, mimo prowadzonych od wielu lat dyskusji, kompleksowego planu wprowa­dzenia ubezpieczeń zdrowotnych, które obecnie obejmują jedynie ludzi starych i ubogich. Organizacje charytatywne odgrywają pewną rolę w sprawowaniu opieki nad niektórymi grupami ludności, np. osobami dotkniętymi chorobą społeczną.

W krajach Europy Zachodniej opieka zdrowotna opiera się na obowiązkowych ubezpieczeniach zdrowotnych oraz dobrze rozwiniętej infrastrukturze opieki ambulatoryjnej i szpitalnej. W Wiel­kiej Brytanii istnieje tzw. narodowa służba zdrowia, obejmująca całą ludność świadczeniami podstawowej opieki zdrowot­nej, opieką specjalistyczną oraz opieką szpitalną. Działalność profi­laktyczną rozwija publiczna służba zdrowia.

Ochrona zdrowia w krajach rozwijających się. W okresie kolo­nialnym w krajach Trzeciego Świata nie zorganizowano systemu och­rony zdrowia dla ludności tubylczej. Ośrodki lecznicze tworzone były tylko dla ludności białej w większych miastach i portach. W krajach tych rozwój opieki zdrowotnej jest określany przez następujące czyn­niki: złe warunki środowiskowe, brak dostępu do wody pitnej, ilościo­we i jakościowe braki w żywieniu, złe warunki mieszkaniowe, niski poziom kultury zdrowotnej, masowe rozpowszechnienie chorób zakaź­nych i pasożytniczych oraz chorób spowodowanych niedoborami ży­wieniowymi, niedostateczna infrastruktura instytucji służby zdrowia oraz brak wykwalifikowanych kadr medycznych.

W tej sytuacji działanie na rzecz zdrowia ludności zależy od ogólne­go rozwoju społecznego i ekonomicznego danego kraju oraz od spra­wiedliwego rozdziału dochodu narodowego. Zależy także od zintegro­wania systemu medycyny tradycyjnej z tzw. medycyną naukową.